Dünyanın en büyük varlık fonunun BlackRoc’un CEO’ su Davos’ un açılışında yaptığı konuşma’ da “”Sistem 30 yıldır halka hiçbir şey vermedi. Şimdi de yapay zeka, beyaz yakalıları yutmaya geliyor! Kapitalizmin son büyük faciasına hazırlanın!” dedi.
BlackRock, New York merkezli çok uluslu bir varlık yönetim şirketi. 2025 yılı itibarıyla dünyanın en büyüğü. Yönettiği varlıkların toplamı 11 trilyon doları aşıyor. BlackRock, 1988 yılında yedi ortağı ile birlikte Larry Fink tarafından kuruldu. Fink, BlackRock’ın hem Yönetim Kurulu hem de İcra Kurulu Başkanı.
Kapitalizm evrilebilir
Fink, binlerce yönetici ve liderin katıldığı toplantıda , Soğuk Savaş’ın sona ermesiyle başlayan sürecin muhasebesini yaparken gelir adaletsizliğinin sürdürülemez boyutlara ulaştığını vurguladı
“Berlin Duvarı’nın yıkılışından bu yana tarihte görülmemiş bir servet yaratıldı. Ancak gelişmiş ekonomilerde bu servet, sağlıklı bir toplumun sürdüremeyeceği kadar küçük bir kesime aktı. Yapay zekâda erken kazançlar modellerin, verilerin ve altyapının sahiplerine gidiyor. Peki ya diğerleri? Eğer yapay zekâ, beyaz yakalı çalışanlara küreselleşmenin mavi yakalılara yaptığını yaparsa ne olacak? Bu soruyla bugün yüzleşmeliyiz. Gelecekte değil, şimdi.”
Fink, beyaz yakalı iş gücünün korunmasının, dünyanın en güçlü liderlerinin kapsayıcı bir plan üretmesine bağlı olduğunu belirterek, “Yarınki işler üzerine soyut tartışmalar değil, geniş katılımı sağlayacak somut bir plan gerekiyor. Kapitalizm, insanları büyümenin seyircisi değil, sahibi haline getirmek için evrilebilir” dedi.
Batı işbirliği yapmazsa Çin Kazanabilir
Fink, Batı’nın Çin karşısında rekabet gücünü koruması için iş birliğini artırması gerektiğini vurguladı.
Yapay zekâ yatırımlarını küresel rekabet bağlamında değerlendiren Fink, özellikle ABD ve müttefiklerinin Çin karşısında birlikte hareket etmemesi halinde geri düşeceğini savundu.
Çin’in nüfus büyüklüğü ve daha esnek gizlilik rejiminin veri avantajı yarattığını belirten Fink, “Batı ekonomileri ölçeklenemez ve iş birliği yapamazsa Çin kazanır” ifadelerini kullandı.
“Küreselleşme İşçiyi Vurdu, Yapay Zeka Beyaz Yakalıyı Vuracak”
Konuşmasının en çarpıcı bölümlerinden biri, iş dünyasının geleceğine yönelik karamsar tablosuydu. Küreselleşme sürecinde fabrika işçilerinin yaşadığı işsizlik travmasının bir benzerinin şimdi ofis çalışanlarını beklediğini belirten Fink, şu uyarıyı yaptı:
“Küreselleşme fabrikadaki işçiyi nasıl vurduysa, Yapay Zeka da şimdi aynısını ofis çalışanlarına, avukatlara, analistlere yapacak. Bu gelecekten değil, bugünden bahsediyorum! Beyaz yakalıları yutmaya geliyor.”
BlackRock patronu, teknolojik dönüşümün halktan gizlenen maliyetini de ifşa etti. Yapay zeka veri merkezlerinin devasa enerji tükettiğini hatırlatan Fink, bu merkezlerin milyarlarca dolarlık altyapı maliyetlerinin elektrik dağıtım şirketleri aracılığıyla “hizmet bedeli” veya “ek yük” adı altında vatandaşın faturasına eklendiğini söyledi.
Bu nedenle daha fazla yatırım yapılması gerektiğini söyleyen Fink, rekabetin ancak ortak hareketle mümkün olabileceğini dile getirdi. Ancak yapay zekâdan beklenen faydanın sınırlı sayıda büyük teknoloji şirketinde toplanmasının ciddi bir risk oluşturduğuna da dikkat çekti.
“Teknoloji yalnızca altı büyük teknoloji şirketlerinin alanı olursa başarısız oluruz” diyen Fink, talebin artmasının ancak yapay zekânın daha geniş kullanım alanlarına yayılmasıyla mümkün olacağını vurguladı.
“Halk Masada Yok, Öfke Büyüyor”
Davos’taki atmosferi bir “illüzyon” olarak nitelendiren Fink, “Burada toplanmış bir grup elit, herkesin dünyasını şekillendirmeye çalışıyor. Ama asıl darbeyi yiyecek olan halkın bu masada sandalyesi bile yok” diyerek sistemin kopukluğunu eleştirdi.
Fink, çözüm olarak halkın büyümenin sadece “kurbanı” veya “seyircisi” olmaktan çıkarılıp, yeni zenginliğin ortağı haline getirilmesi gerektiğini, aksi takdirde küresel çapta büyük bir sosyal patlamanın kaçınılmaz olduğunu belirtti.
